Een Padvinder-leider bedankt minder en waardeert meer

Een kluizenaar in Noord India die de berg afdaalt naar het dorp om de mensen zijn waardering te tonen

Wordt er voldoende “Dank je” gezegd? Het kan nooit genoeg zijn.
Wanneer voor jou “Bedankt” of “Dank je” zeggen en waarderen hetzelfde zijn, kunnen volgende gedachten je misschien helpen om aandachtzamer (mindful) te zijn in de toekomst.
1.
“Bedankt” of “Dank je” wordt niet zelden gezegd uit gewoonte of als een edel stopwoord (zoals “Geen probleem!”). Misschien omdat je niet weet op welke manier je waardering kunt tonen? Bedanken gebeurt overwegend in algemene termen. Dezelfde woorden kunnen voor veel mensen worden gebruikt. Het is vaak als een postkaart met “Bedankt” vooraan zonder dat een erg persoonlijk woordje binnenin werd geschreven. 
Waarderen is een persoonlijke boodschap, op maat van de ontvanger, niet op maat van diegene die waardering geeft. Waarderen betekent dat de betrokkene zich gezien weet zoals zij graag gezien wil worden.
Ieder mens loopt rond met een handleiding die vertelt hoe zij graag wil benaderd worden. Bij het waarderen telt haar handleiding, niet die van jou. 
2.
Je kunt op vele manieren “Bedankt” zeggen. Hoe het klinkt voor de ander wordt bepaald door je innerlijke houding, door datgene wat je werkelijk voelt naar de ander op het moment dat je spreekt. Je vertelt niet wat je innerlijk voelt maar de ander ziet en hoort het wel. Je lichaamstaal en de toon van je boodschap kan zij vlot opvangen.
Of iets een waardering is, wordt bepaald door de ontvanger, niet door de gever. De ontvanger zal daarbij vooral geraakt worden door je innerlijke houding.
Een geschenk ontvangen dat helemaal niet bij haar past, voelt aan als een authentieke waardering wanneer zij voelt dat de gever haar werkelijk heeft willen raken. Een geschenk dat wél bij haar past maar dat ze ontvangt omdat de gever goed werd geïnformeerd maar verder niet veel om haar geeft, voelt niet aan als een waardering.
3.
We gaan er snel vanuit dat wanneer je “Bedankt” zegt dat de ander zich daardoor gewaardeerd voelt. Dat is niet zo. Dat is een veronderstelling. De ander voelt zich door die woorden niet steeds gewaardeerd. 
Bedanken is een standaard-houding van Gids-leiders. Het zijn leidinggevenden die menen dat ze de prestaties van de medewerker kunnen beoordelen en dat oordeel kenbaar mogen maken. Met hun “Bedankt” zetten ze zich relationeel boven de medewerker. Je kunt namelijk slechts bedanken indien je eerst hebt geoordeeld. De verborgen boodschap is: “Ik kàn jou bedanken want ik kan jouw werk beoordelen.” Bedanken is dan in werkelijkheid een verborgen manier om controle te houden.
Padvinder-leiders daarentegen staan tussen de medewerkers. Zij hebben het niet nodig om “Bedankt.” te zeggen. Zij weten de medewerkers, die ze zien als partners, te stimuleren door iedere dag waardering te tonen voor wat die doen. Padvinder-leiders oordelen minder, bedanken minder en waarderen meer.
4.

Er kan niet genoeg worden bedankt. Doe het echter op zo’n manier dat het echt waardering uitdrukt. Beter nog, leer hoe waarderen uit te drukken en waardeer meer. In veel gevallen hoef je zelfs niets te zeggen. Het is bijvoorbeeld krachtig wanneer je de hand van de persoon vastneemt, haar recht in de ogen kijkt en met je lichaam uitdrukt: “Waahw, dat is knap, dat waardeer ik erg!”
Padvinder-leiders gaan voor waardering. Daarbij houden ze rekening met de schaduwkanten van het waarderen en dus zijn ze helder in wat ze willen communiceren. Net daarom doen ze meestal het beter dan Gids-leiders.

Lees meer in
“Waarderen? Hoe het ook kan, met de 14 mogelijke schaduwkanten” is een paper die je nog tot eind 2017 gratis kunt ontvangen.  Gratis te krijgen, hier.
Padvinder-leiderschap, Lemniscaat Academie 2016